Gazet van Turnhout de internetkrant van de Turnhoutse stadsregio

Het was een tijdje stil rond het Parkstadplan van Luc Vanhout. Die pookt het vuur even op, nadat de provincie uitpakte met haar mobiliteitsstudie voor de Noorderkempen. "Binnenkort zal die studie uitmonden in een 'plan van uitvoering'. Dat plan zal de eerste 20-30 jaar de mobiliteit in onze regio (en zeker ook in de stadsregio Turnhout) bepalen. Misschien is het nu wel het moment om deze studie eens onder de loep te nemen en te kijken welke de effecten ervan zullen zijn op het niveau van de stadsregio Turnhout."

Luc Vanhout pleit voor een koppeling van alle krachten: "De stadsregionale samenwerking in het Turnhoutse staat op een laag pitje. Er wordt momenteel achter de schermen en via het ‘Mobiliteitsplatform Turnhout’ hard gewerkt aan de ontwikkeling van een duidelijke en duurzame visie op vlak van mobiliteit die alle gekende en toekomstige projecten. Het lijkt me tijd voor een kruisbestuiving en een koppeling van alle krachten. Met deze nota wil ik de nadruk leggen, niet alleen op het aspect mobiliteit, maar zeker ook op de stadsregionale samenwerking en de maatschappelijke meerwaarde van een toekomstige Euregio Kempen."

De Gazet van Turnhout presenteert hieronder en de volgende dagen een uitgebreid werkstuk van Luc Vanhout waarin het plan Parkstad wordt vergeleken met de mobiliteitsstudie van de provincie.

Inleiding

Eindelijk! Onder leiding van gedeputeerde Inga Verhaert van het Provinciebestuur van Antwerpen wordt sinds 2 jaar hard gewerkt aan een duurzame visie op vlak van mobiliteit voor de volledige Noorderkempen. Het gebied zit vervat tussen de E19 en de E34 en kampt reeds verschillende decennia met verkeersproblemen. Gelet de toekomstige ontwikkelingen binnen het studiegebied op vlak van wonen (+ 15.000 woongelegenheden) en bedrijvigheid (+ 370 ha) is de problematiek niet alleen brandend actueel, maar ook absoluut onontkoombaar.

Na meer dan 10 jaar aftasting en overleg is er een akkoord tussen de 14 betrokken gemeenten aangaande de grote uitgangspunten die terug te brengen zijn tot 5 speerpunten:

• De uitbouw van een robuust en betrouwbaar wegennet om de bereikbaarheid en de leefbaarheid van de kernen te verbeteren. Het verkeer dient gebundeld te worden en omleidingswegen zijn voorzien voor de kernen van Brecht, Zoersel, Malle, Rijkevorsel en Baarle.
• Een samenhangend netwerk voor vrachtverkeer. Nieuwe bedrijventerreinen worden aangesloten op dit netwerk en vrachtverkeer zal worden geweerd uit de woonkernen.
• Het openbaar vervoer zal worden uitgewerkt als een volwaardig alternatief. Een extra station NMBS ‘Turnhout Zuid’ ter hoogte van de E34 wordt voorzien.
• De studie wil de verschillende ‘groene kamers’ bundelen tot een groter samenhangend geheel.
• De verlinting langs het kanaal Dessel – Turnhout – Schoten wordt tegengaan. Watergebonden acitiviteiten worden gebundeld en beter ontsloten.

Gebiedsgerichte visie Noorderkempen - Provincie AntwerpenDepartement

De oriëntatiefase is ondertussen achter de rug en momenteel wordt aan de diverse betrokkenen gevraagd de visie verder te verbreden en te verdiepen om te komen tot een concreet actieplan. Dit actieplan zal in 2012 resulteren in een ‘plan van uitvoering’, een plan dat de komende 20, 30 jaar de verkeersafwikkeling in de regio zal bepalen en zoals u weet; eenmaal een project in het traject van het ‘beslist beleid’ terecht komt is het moeilijk om nog bijsturingen te doen.

Het is geweten dat ik sinds 2004 werk aan een eigen visie op vlak van de ontwikkeling van de Noorderkempen. Deze visie, die terug te vinden is in ‘Parkstad Turnhout’, gaat vooreerst uit van de maatschappelijke bewustwording van de stadsregionale samenwerking in Oud Turnhout, Turnhout, Vosselaar en Beerse. Samen herbergen deze gemeenten dan ook meer dan 80.000 inwoners met een dagelijkse invloed op meer dan 160.000 inwoners uit de ruimere regio. Dit vraagt volgens mij een afzonderlijke benadering.

We krijgen maar één keer de kans ons gedacht te zeggen en dat is NU. Het mag absoluut niet de bedoeling zijn dat we ons, in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 2012, terugtrekken tot achter ieders gemeentegrenzen. Een ruimere eensgezindheid in de grote regio dringt zich op. In 2013 zeggen: ‘We wisten het niet… ‘ of ‘Het was niet het goede moment…’ zal niet kunnen worden ingebracht als excuus.

Turnhout Cultuurstad van Vlaanderen 2012, van Randland naar Hartland

Gazet van Antwerpen, 22 december 2011Ik ben bijzonder verheugd dat de Provinciale studie eindelijk op kruissnelheid komt en dat er een consensus werd gevonden binnen de diverse betrokken gemeenten. Anderzijds ben ik van oordeel dat er nuances en verfijningen zouden moeten worden doorgevoerd, gebaseerd op het concept ‘Randland – Hartland’, thema van ‘Turnhout 2012 Cultuurstad Vlaanderen’, dat ook terug te vinden is in ‘Parkstad Turnhout’ en waarbij de stadsregio Turnhout wordt erkend als volwaardige regio in het hart van de Kempen. Dit principe zou aanleiding kunnen zijn tot de uitbouw van een Euregio Kempen (B – NL) gestoeld op het principe van de Euregio Lille/Kortrijk of (B en NL) Limburg. Dit soort Europese samenwerkingsprojecten worden trouwens van harte gepromoot door het ‘Team Vlaamse Bouwmeester’ via het principe ‘VIA RUIMTE’ dat trouwens uitgangspunt zal zijn op de ‘Architectuur Biënnale Venetië’ van dit jaar.

Volgende nuances en verfijningen dringen naar mijn oordeel zich op:

• De onderliggende studie richt zich vooral op het ‘westelijk’ gedeelte van het studiegebied. Dit gedeelte is gedetailleerd uitgewerkt. Het ‘oostelijk’ gedeelte, regio Turnhout – Ravels komt minder aan bod en vraagt verdere uitwerking.
• Er werd weinig aandacht besteed aan de gevolgen van de recent aangelegde ringweg rond Tilburg en de komst van de noord-verbinding Geel/Turnhout of - afhankelijk van het niveau - de verbinding Leuven/Tilburg over de reeds verzadigde bestaande ring in Turnhout, de mogelijke doortocht door Ravels en het vennengebied in het noorden van Turnhout.
• Uitgangspunten, zoals ook voorzien in Parkstad Turnhout; de ventwegen langs de E34 ter hoogte van de stadsregio Turnhout, de oostelijke en westelijke bretellen, een nieuw station voor de NMBS in Turnhout, …, werden opgenomen in de studie maar zouden best beter worden afgestemd op de achterliggende gedachte van deze voorstellen van ‘Parkstad Turnhout’.
• Het principe van de ‘kamstructuur’ voor de ontsluiting van de stadsregio Turnhout is niet terug te vinden in de studie. Deze is nochtans fundamenteel voor de downgrading van de bestaande ring in Turnhout.
• Er werd geen rekening gehouden met de effecten ten noorden van de landsgrens. Een overleg met de noorderburen dringt zich op om te vermijden dat problemen zich verplaatsen van het zuiden naar het noorden, over de landsgrens.

Sinds bijna 1 jaar heeft de bestuursmeerderheid in Turnhout gekozen voor: ‘Turnhout: Parkstad op mensenmaat’. Binnen de stadsregio is er ondertussen een breed draagvlak ontstaan om binnen de visie van ‘Parkstad Turnhout’ tot ontwikkeling over te gaan. Een uitgangspunt waarmee dus best rekening wordt gehouden.

Men vertelt mij dat in dit verkiezingsjaar geen grote daden meer moeten worden verwacht vanwege de ‘stadsregio’. Daaruit kan ik afleiden dat de 4 besturen terugvallen op hun eigen gemeentelijke materies – de stadsregionale samenwerking wordt blijkbaar ‘tijdelijk’ op een zijspoor gezet, wegens…. ‘niet interessant voor de lokale verkiezingen’. Nochtans zijn de burgers van de stadsregio van oordeel dat mobiliteit in de regio HET belangrijkste beleidsdomein zou moeten zijn (zoals je kon vaststellen op www.gazetvanturnhout.be naar aanleiding van de nieuwjaarsbevraging).

Er worden dus duidelijke uitspraken verwacht op vlak van stadsregionale mobiliteit en het lijkt me dan ook niet verstandig om deze problematiek uit de weg te gaan.

Verder zou het jammer zijn dat wordt verdergewerkt aan de provinciale studie zonder dat de stadsregio daadwerkelijk participeert met één duidelijk standpunt, net omdat de lokale verkiezingen in aantocht zijn.

Het is hopelijk voor iedereen duidelijk dat ik via deze nota een ‘positieve inbreng’ wens te doen in het verderzettingsproces van de lopende studie zodat op deze manier ‘Parkstad Turnhout’ kan bijdragen tot de optimalisatie van de op til zijnde duurzame visie op vlak van mobiliteit.

Referentiekader

Volgende naslagwerken werden gebruikt als onderlegger voor deze nota. Regelmatig zullen beelden, teksten en resultaten uit deze studies worden gebruikt. Het is opvallend dat nu Turnhout, in 2012, ‘Cultuurstad van Vlaanderen’ is, het principe van ‘Randland – Hartland’ als speerpunt naar voor wordt geschoven.

Er is ondertussen een enorm draagvlak ontstaan voor deze maatschappelijke visie en het zou dan ook bijzonder jammer zijn indien dit principe weinig of niet terug te vinden zou zijn in de in uitvoering zijnde studie van het Provinciebestuur.

• ‘Parkstad Turnhout’ – Luc Vanhout – december 2009
• ‘Turnhout: Water, Forest & Heath Urbanisms’ - Urbanism Studio - Internationale workshop studenten onder leiding van KU Leuven – najaar 2010
• Mobilteitsstudie “Gebiedsgerichte visie Noorderkempen” – Provinciebestuur Antwerpen – 11 november 2011
• ‘Grensgevallen’ (Borderline cases) Inschrijving ‘Ar-Tur’ naar aanleiding van de oproep van het ‘Team Vlaamse Bouwmeester’ en het ‘Vlaams Architectuurinstituut – VAI’ in functie van de Architectuur Biënnale Venetië 2012 – Doelstelling: de Europese Ruimte – juni 2011
• Van Randland naar Hartland