- In de stationshal van Turnhout prijkt hoog boven de mensenhoofden een prachtige klok. Je kijkt er met eerbied naar op. Ze toont, in 19e-eeuwse entourage, met sierlijke wijzers en Romeinse cijfers hoe laat het is. Ze houdt zelfs rekening met mensen die moeite hebben met 'ante meridiem' en 'post meridiem'. Als de wijzer op I staat en het is middag, vermeldt ze tegemoetkomend – in Arabische cijfers – '13 uur', enzovoort.
- De klok buiten op het stationstorentje is dubbelzinniger. Ze toont aan drie kanten de juiste tijd, behalve aan de kant van het perron. Daar zijn de wijzers verdwenen en zie je een lege witte wijzerplaat. Een voorafspiegeling van de eeuwigheid waarin tijd er niet meer toe doet? Te hoog gegrepen, vrees ik. Misschien gewoon een stille wenk dat je van nu af, treinreiziger, beter niet in 'real time', maar in 'Rail Time' kunt rekenen.
- Niet zo negatief: de trein naar Antwerpen vertrekt klokslag 10.22 uur. Zoals het hoort. (Inwendig moet je even grinniken om die rare Duitsers, stipter dan de paus, met hun spreuk 'Fünf Minuten vor der Zeit ist die wahre Pünktlichkeit.' Stel je voor dat treinen te vroeg zouden vertrekken. Maar treinen zijn geen bussen.)
- Als je weinig per trein reist, is zo'n log gevaarte waar vaart in komt, toch nog een beetje spectaculair. Minder dan een vliegtuig dat opstijgt en de zwaartekracht overwint, maar niettemin: de trein overwint de traagheid.
- Dat besef je pas goed als het gevaarte even later weer tot stilstand komt. 'Om voorrang te geven aan een trein uit de andere richting' zegt de luidspreker aan boord. (Voor lezers die wel België maar niet de Kempen kennen: er is anno 2010 nog steeds maar één spoor tussen Turnhout en Herentals.) De treinreiziger voelt zich een pak geruster: de aansluiting met de trein naar Gent in Berchem – maar liefst drie minuten om over te stappen – daar hoeft hij zich geen zorgen meer om te maken. Die kan hij vergeten. Het scheelt een stuk stress.
- Of zou de machinist toch de verloren tijd kunnen herwinnen door extra snel te rijden? Afgezien van de veiligheid, lijkt me dat in deze tijden onwaarschijnlijk. Zeker kent de machinist, mee met zijn tijd als hij is, opnieuw Latijn: 'Festina lente' (haast je langzaam).
- De trein arriveert om 11.30 uur in Berchem. De gele affiches (zwart op geel, ja) bieden de keuze: over enkele minuten de stoptrein nemen, maar dan kom je later in Gent aan dan met de intercity van 11.56 uur. Tijd verliezen om tijd te winnen, dus. De keuze is snel gemaakt. Waarom zou je nu niet een hapje eten, dan hoef je dat in Gent niet meer te doen. Op dus naar Pan.. – nee, hier hoort geen reclame – laten we zeggen 'Panem et circenses' (brood en spelen).
Er volgt een aangename middag in Gent.
- Tijd om terug te keren. Trein naar Antwerpen 18:05 zegt het elektronische bord dat Rail Time heet. Geel op zwart, dat is duidelijk. Maar – nog is België niet verloren – in het rood staat erbij + 08:00. Nu de 19e eeuw al meer dan honderd jaar achter ons ligt, kan zowat iedereen rekenen. De trein vertrekt dus om 18.13 uur. Een verleidelijke vrouwenstem probeert om 18.05 uur de niet-rekenaars even te misleiden: 'De trein naar Antwerpen heeft een kleine vijf minuten vertraging.' Wie nu glimlacht, kan zeker rekenen.
- Om een of andere reden, op den duur let je er niet meer zo op, is de trein te laat voor de aansluiting in Berchem-Antwerpen. Turnhout staat niet op de beeldschermen, maar de gele affiches stellen je gerust. Je zult je trein niet missen: het is acht over zeven, de volgende trein naar Turnhout vertrekt om tien voor acht. Hoe zegt men dat weer: een zee van tijd!
- 'Hoe lang bent u nog open?', vraagt de weer hongerige treinreiziger aan de jongedame bij P., die intussen bijna alle broodjes, pizza's en koffiekoeken verkocht heeft en haar glazen toonbank al staat schoon te maken. 'Tot halfacht!' Een Veggie-Pizza kan nog net, gaat snel de microgolf in en komt er nog voor je elektronisch hebt betaald, warm uit. Plastieken bestek krijg je erbij. (Wat overigens, al is dat een ander verhaal, niet zo geschikt blijkt. Me concentrerend op het te buigzame mes, dat nauwelijks snijdt, aarzelend tussen nog harder drukken en het mes stukbreken of toch maar alles uit het vuistje eten, zie ik (te?) laat dat het vorkje niet alleen door druk en warmte gekromd is, maar inmiddels zelfs drie tanden mist. Twee vind ik er in de pizza terug, maar waar is de derde gebleven?)
- Ik versnel het verteltempo. De trein naar Turnhout vertrekt op tijd, rijdt na de stop in Herentals alleen eerst achteruit in plaats van vooruit, herpakt zich, maakt vaart en komt dan plots weer tot stilstand. Mag de trein uit Turnhout dit keer voor? De luidspreker doet er het zwijgen toe. Om twintig voor negen – real time – ter bestemming.
- We leven in de best mogelijke aller werelden. Want er is geen andere.
